Stowarzyszenie jest dobrowolnym, samorządnym, trwałym zrzeszeniem o celach niezarobkowych. W Polsce działa już ponad 100 tysięcy takich organizacji. Sprawdź, jakie kroki musisz podjąć, aby założyć stowarzyszenie!
Ustawa o stowarzyszeniach wskazuje, że takie prawo mają polscy obywatele mający pełną zdolność do czynności prawnych, niepozbawieni praw publicznych. Inaczej niż w przypadku fundacji, istnieją tutaj istotne ograniczenia dotyczące między innymi obywatelstwa oraz posiadania praw publicznych.
Organizacje pozarządowe, jakimi są stowarzyszenia, mają swoje cechy charakterystyczne. Należą do nich: dobrowolność, samorządność, trwałość oraz niezarobkowe cele.
Ponadto należy wspomnieć, że w polskim prawie wyróżniamy dwa rodzaje stowarzyszeń:
Czym się różnią? Przede wszystkim, są to zupełnie odmienne byty prawne. Stowarzyszenia zwykłe to tzw. ułomne osoby prawne, na które nałożono pewne ograniczenia w działaniu. Nie mogą prowadzić działalności gospodarczej, odpłatnej działalności pożytku publicznego, zrzeszać osób prawnych oraz powoływać terenowych jednostek organizacyjnych. Należy jednak wspomnieć, że łatwiej je zarejestrować – wystarczą trzy osoby oraz wpis do ewidencji stowarzyszeń (a nie KRS). Forma ta wiąże się także z mniejszymi formalnościami w prowadzeniu.
Tymczasem stowarzyszenia rejestrowe są osobami prawnymi. Nałożono na nie więcej obowiązków, a sama procedura rejestracji w Krajowym Rejestrze Sądowym jest bardziej skomplikowana, niż w przypadku wpisu do ewidencji stowarzyszenia zwykłego.
Podejmując decyzję o powołaniu nowego stowarzyszenia należy zastanowić się nad ich możliwościami, wadami oraz zaletami. Stowarzyszenie zwykłe będzie prostsze w założeniu i prowadzeniu, jednak stowarzyszenie rejestrowe jest dużo bardziej wiarygodne dla potencjalnych partnerów i grantodawców. Może ono także korzystać z szerszej oferty dostępnego wsparcia finansowanego – w wielu konkursach stowarzyszenia zwykłe są wykluczane z konkursów już na wstępie.
Jeżeli zamierzamy działać tylko lokalnie, z niewielką grupą osób – dobrym rozwiązaniem na początek może okazać się założenie stowarzyszenia zwykłego. Jeżeli chcemy prowadzić szerszą działalność, a także rozważamy prowadzenie działalności gospodarczej lub odpłatnej – lepszym wyborem będzie stowarzyszenie rejestrowe. Uciążliwości formalne nie są na tyle duże by nie dało się ich dopełnić – zwłaszcza korzystając z pomocy profesjonalistów.
Na początek muszą zebrać się założyciele. Konieczną liczbą do rejestracji stowarzyszenia jest co najmniej 7 osób. Powinny one zwołać zebranie założycielskie, wybrać władze i podjąć odpowiednie uchwały o:
Statut powinien być napisany przed zwołaniem zebrania założycielskiego. Jest on najważniejszym dokumentem w każdej organizacji. Artykuł 10 ustawy o stowarzyszeniach określa, co powinno się w nim znaleźć, m.in. nazwa, siedziba, cele, tryb dokonywania wyboru władz, sposób reprezentacji i zasady dokonywania zmian statutu.
Wniosek o rejestrację składa się na formularzu KRS-W20. Należy także pamiętać o załączeniu odpowiednich dokumentów do wniosku. W przypadku błędów formalnych, które bardzo często się zdarzają, wniosek może zostać odrzucony przez rozpatrującego sprawę referendarza sądowego.
NGO Consulting to zespół profesjonalistów od lat zajmujących się wspieraniem organizacji pozarządowych. Pomagamy również w procesie rejestracji stowarzyszeń – zapraszamy do kontaktu. Przygotujemy wszystkie dokumenty, doradzimy jakie zapisy będą najpraktyczniejsze i doprowadzimy do skutecznej rejestracji Twojego Stowarzyszenia.
NGO Consulting
Rynek Nowomiejski 16/6
87-100 Toruń